Ana Sayfa Bilgelik Bilge’ler Kutadgu Bilig'deki Toplum ve Devlet Felsefesi

Kutadgu Bilig’deki Toplum ve Devlet Felsefesi

3 kıtada 16 devlet kuran Türkler konu ile ilgili olarak Yazıtlar devrinden başlayan ve Yazmalar (Siyasetnameler) ile devam eden geniş bir literatür oluşturmalarına rağmen sözkonusu Yazıtlar ve Yazmalar Devlet Felsefesi disiplini kapsamında, maalesef incelenmemiş, Türk Kanon’u henüz ortaya konulamamıştır.

Kutadgu Bilig, şimdiye değin Mutluluk Sanatı, Mutluluk Veren Bilgi olarak günümüz diline tercüme edilmiştir. Ku­tadgu Bilig’in esas anlamı ise Devlet Yönetme Bilgisi’dir. Dört ana kavram (Töre-Adalet, Kut-Devlet, Akıl, Gönül) etrafında şekillenen Kutadgu Bilig metninde en çok kullanılan aşağıda listelediğimiz kavramlar ise, eserin odak noktasının Toplum ve Devlet Felsefesi olduğunu açıklıkla ortaya sermektedir.

Ajun; Dünya

Beg, Begler: Bey, Beyler

Bilge: Bilgin, Hakim, Alim

Bilig: Bilgi, Hikmet

Bilgi, Biliglig: Bilgi

Budun: Halk, Ulus, Kavim

Dünya: Dünya, Alem

Edgü: İyi

İl: İl, memleket, ülke, halk

İlig: Hükümdar

İş, İşi, İşke: İş

Kamuğ: Bütün, hepsi, bir

Kişi, Kişig, Kişike, Kişiler: Kişi, İnsan, Adam

Köngül: Gönül, Yürek

Könilik: Doğruluk

Kut: Kut, Mutluluk, Devlet

Öz: Öz, kendi, nefs, can, ruh, gönül

Söz: Söz

Törü: Töre, Kanun, Düzen

Ukuş: Akıl, Anlayış

Bir ilk girişim olarak Kutadgu Bilig eseri, Devlet Felsefesi açısından incelenmektedir. Geniş bir dizin ve sözlük oluşturu­larak esere eklenmiş, düşünürlerimizin istifadesine sunulmuş, literatürün zenginleştirilmesine katkı hedeflenmiştir.

Sosyolog Prof. Dr. Mahmut Arslan’ın Kutadgu Bilig ince­lemesi, batılı ve doğulu abidevi düşünürlerin referanslarından hareketle konuya yaklaşımı yönünden yegânedir ve eseri layık olduğu evrensel konumu bakımından değerlendirmektedir. Eserde Alman, İngiliz, Fransız, Eski Yunan, Çin, Hind, Eski Türk, İran ve İslam düşünürlerinden hareketle karşılaştırmalı bir yöntem esas alınmıştır.

Eserin en önemli özelliği evrensellik kriterini esas almasıdır. Kutadgu Bilig’i objektif bilimselliğin mihenk taşına yatırarak enine boyuna incelemiş olmasıdır. Bir doğu klasiği olan Ku­tadgu Bilig’e böylesine geniş perspektifli bir yaklaşım aslında Türklerin dünyaya ve insana bakış açıları ile birebir aynılık sergilemektedir.

Mahmut Arslan hocamız aynı çizgiyi sürdürerek Kutadgu Bilig’in yazılışının 950.yılının kutlandığı 2019 yılının ardından da söz konusu evrensellik geleneğini devam ettirmiş, çizgiyi daha da derinleştirmiştir. Bu idealin bir gereği olarak, kendileri, henüz düşünce dünyamızın gündemine gelmemiş bulunan literatür incelemelerine özellikle Avusturya ve Almanya kü­tüphanelerine bizzat giderek erişim sağlamıştır.

Böylelikle ilk yazılı kitabımız olan Kutadgu Bilig ile ilgili inceleme kitabı Türk Evi Yayınlarının da birinci kitabı olarak yayınlanarak, kendimiz olma hedefimiz doğrultusunda bir ilk adım teşkil etmektedir.

Bilig’in aydınlığı kutsal bir yolculuktur.

Çizgimiz, milliyetimizin mayasını karmış bulunan, zamanları ve zeminleri zihnimizde harman­layan düşünce eserleri ile mimari eserlerimiz, hatıralarımız ve damgalarımızın yer aldığı zeminlerin zenginliğinin yazılarak kitaplaştırılması, dünyayı çepeçevre kuşatan Türk Kuşağının, gelecek kuşaklara aktarılmasıdır.

Büyük Asya’da Yazıtlarımız ve Yusuf Has Hacib ile başlayarak Küçük Asya’ya Yesevi ile ulaşan ve yabancılaşma yanlışlarına set çeken çizgi, sarsılmaz derinlik ve kapsayıcılıktadır.

Levent AĞAOĞLU

4 Aralık 2019

Ataköy, İstanbul

 

 

 

 

 

 

 

 

leventagaogluhttps://www.agaoglulevent.com
Düşünür, Araştırmacı Yazar, Şair. 1983 yılından buyana ihracat profesyoneli olarak çalışan Levent Ağaoğlu, 1997-2001 yılları arasında Hong Kong’da yaşadı; yaklaşan Büyük Asya Yüzyılı’nın ayak seslerini duydu hep. İsmail Gaspıralı’nın “Dil’de, Fikir’de; İş’te Birlik” idealinin peşinde koşarak Türk Evi, Düşünce ve İş Ocağı kitap serileri üzerinde çalışıyor; mütefekkir ve müteşebbis gözlem ve birikimlerini yazıya geçiriyor.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

TWITTER

Son Eklenenler